ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΑΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΣΟΦΙΑΣ – ΓΕΡΑΚΑΣ
Περιγραφή έργου

Εργοδότης : Ιδιώτης – Χορηγός
Ιδιοκτήτης : Ιερά Μητρόπολις Μεσογαίας & Λαυρεωτικής
Έτος Μελέτης : 2025
Αρχιτεκτονική μελέτη : Αρχιτεκτονικό Γραφείο Στέργιου Βολιώτη – Θεσσαλονίκη
Συνδρομή στην μόρφωση του υπολογιστικού Μοντέλου : Νικόλαος Ρώσσης, διπλ. Πολιτικός Μηχανικός

Η Σύλληψη: Τιμώντας το Πρότυπο
Κοινή επιθυμία του κλήρου και της τοπικής κοινότητας ήταν ο νέος Ναός να αντλεί την έμπνευσή του από το κορυφαίο μνημείο της Βυζαντινής αρχιτεκτονικής, την Αγία Σοφία της Κωνσταντινουπόλεως.
Η αρχιτεκτονική μελέτη ανταποκρίθηκε σε αυτή την πρόκληση όχι με στόχο τη στείρα αντιγραφή, αλλά με όραμα τη δημιουργική επανερμηνεία. Στόχος της ήταν να αποδώσει τις θεμελιώδεις αρχές της τυπολογίας, της γεωμετρίας και της ογκοπλαστικής διαβάθμισης του προτύπου, μεταφέροντάς τες σε μια σύγχρονη κλίμακα (περίπου 15% του μεγέθους του πρωτοτύπου) και με σύγχρονα μέσα.
Η Αρχιτεκτονική Προσέγγιση
Ο σχεδιασμός υιοθετεί τον τύπο της τρουλλαίας βασιλικής. Ως κύρια αναφορά της αρχιτεκτονικής προσέγγισης χρησιμοποιήθηκε το κατασκευαστικό και μορφολογικό πρότυπο του «δεύτερου τρούλου» της Αγίας Σοφίας (που ανεγέρθηκε την περίοδο 558-562 μ.Χ.).
Ο Κεντρικός Τρούλος: Το κεντρικό κλίτος στεγάζεται από έναν τρούλλο διαμέτρου 5 μέτρων, ο οποίος, όπως και στο πρότυπο, παραλαμβάνει φορτία από δύο μεγάλα τεταρτοσφαίρια (ημιθόλια) κατά τον άξονα ανατολής-δύσης.
Η Σχεδιαστική Προσαρμογή: Για να επιτευχθεί η αίσθηση ενός μεγάλου, ενιαίου χώρου κάτω από τον τρούλο, και σεβόμενοι τους πολεοδομικούς περιορισμούς του οικοπέδου, η αρχιτεκτονική μελέτη προχώρησε σε μια συνειδητή προσαρμογή: η αναλογία του κεντρικού κλίτους ως προς τα πλάγια διαμορφώθηκε σε 1:4 (αντί του 1:2 του προτύπου).
Το Έργο: Λειτουργικότητα & Υλικότητα
Ο Ναός δεν αποτελεί απλώς ένα μνημείο, αλλά έναν ζωντανό οργανισμό που εξυπηρετεί σύγχρονες λειτουργικές ανάγκες. Το κτιριολογικό πρόγραμμα αναπτύσσεται σε τρεις κύριες στάθμες:

1. Ημιυπόγειο (περ. 500 τ.μ.): Περιλαμβάνει μια μεγάλη αίθουσα πολλαπλών χρήσεων, δύο παρεκκλήσια, γραφεία και όλους τους απαραίτητους βοηθητικούς χώρους.

2. Υπερυψωμένο Ισόγειο: Ο κυρίως Ναός.

3. Υπερώο: Ο γυναικωνίτης.

Ιδιαίτερη μέριμνα δόθηκε στην πλήρη προσβασιμότητα ΑμΕΑ. Η πρόσβαση στον κυρίως Ναό γίνεται ισόπεδα από τη βόρεια είσοδο. Για τη σύνδεση του ναού με την αίθουσα εκδηλώσεων του Υπογείου, σχεδιάστηκε ένας εξωτερικός ανελκυστήρας, πλήρως ενταγμένος στο ανεξάρτητο κωδωνοστάσιο.
Για την κατασκευή επιλέχθηκαν υλικά που συνδυάζουν την αντοχή με τη διαχρονική αισθητική: φέρων οργανισμός από οπλισμένο σκυρόδεμα με θερμοπρόσοψη, επενδύσεις από μάρμαρο και πέτρα στη βάση του κτιρίου, επικάλυψη με φύλλα μολύβδου στη θολοδομία και συμπαγείς μαρμάρινοι κίονες στο εσωτερικό.

Φωτογραφικό υλικό εργου